{"id":3578,"date":"2022-12-21T13:09:41","date_gmt":"2022-12-21T12:09:41","guid":{"rendered":"http:\/\/yanh.pl\/dev\/srbnp\/?p=3578"},"modified":"2023-01-27T10:02:03","modified_gmt":"2023-01-27T09:02:03","slug":"panowie-za-zdrowie-konia","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dziedzictwopolonii.pl\/portal\/panowie-za-zdrowie-konia\/","title":{"rendered":"Panowie, za zdrowie konia !"},"content":{"rendered":"
\"image_pdf\"POBIERZ PDF<\/span><\/a>\"image_print\"<\/a><\/div>

Zbigniew A. Judycki, <\/strong><\/p>\n

\u201ePanowie! Zdrowie Konia!\u201d<\/em> \u2013 ciekawa opowie\u015b\u0107 o Kazimierzu Rutczy\u0144skim<\/strong><\/p>\n

Jednym ze znanych przedstawicieli Polonii kraju klonowego li\u015bcia by\u0142 kielczanin Kazimierz Rutczy\u0144ski, prawnik z zawodu, z zami\u0142owania je\u017adziec i hodowca koni. Opieraj\u0105c si\u0119 na jego wspomnieniach, osobistych kontaktach oraz na prywatnej z nim korespondencji chcia\u0142bym przybli\u017cy\u0107 i uchroni\u0107 od zapomnienia ciekaw\u0105 sylwetk\u0119 naszego rodaka.<\/p>\n

\"Zdj\u0119cie<\/a>
Zdj\u0119cie zapo\u017cyczone z opracowania: Z. A. Judycki, \u201ePanowie, Zdrowie Konia\u201d, [w]: \u201eG\u0142os Katolicki\u201d. Tygodnik polskiej emigracji, 28.02.1993, Nr 9 (1587), Rok XXXV, s. 10.<\/figcaption><\/figure>\n

Kazimierz Rutczy\u0144ski urodzi\u0142 si\u0119 2 marca 1916 r. w Kielcach, gdzie uko\u0144czy\u0142 szko\u0142\u0119 podstawow\u0105 oraz gimnazjum im. \u015bw. Stanis\u0142awa Kostki. Nast\u0119pnie odby\u0142 studia prawnicze na Uniwersytecie im. J\u00f3zefa Pi\u0142sudskiego w Warszawie. Wybuch II wojny \u015bwiatowej przerwa\u0142 mu rozpocz\u0119t\u0105 s\u0119dziowsk\u0105 aplikantur\u0119. Zmobilizowany w sierpniu 1938 roku bra\u0142 udzia\u0142 w kampanii wrze\u015bniowej 1939 roku jako dow\u00f3dca plutonu ci\u0119\u017ckich karabin\u00f3w maszynowych na taczankach[1]<\/a>. Niestety po kilkunastu dniach zaci\u0119tych walk i nieudanej pr\u00f3bie przebicia si\u0119 do Warszawy (jako jeden z czterech pozosta\u0142ych przy \u017cyciu \u017co\u0142nierzy plutonu) dosta\u0142 si\u0119 do niewoli.<\/p>\n

\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Jak sam wspomina\u0142 po 25 miesi\u0105cach niemieckiej niewoli i dwu nieudanych ucieczkach uda\u0142o mi si\u0119 wreszcie uciec do Belgii, a stamt\u0105d do tak zwanej \u201eWolnej Francji\u201d. Ca\u0142kowicie wyczerpany po tych przej\u015bciach musia\u0142em sp\u0119dzi\u0107 miesi\u0105c w szpitalu wojskowym w Aude i aby doczeka\u0107 wiosny (granic\u0119 hiszpa\u0144sk\u0105 przez Pireneje mo\u017cna by\u0142o przej\u015b\u0107 tylko na piechot\u0119) ucz\u0119szcza\u0142em do Wy\u017cszej Szko\u0142y Rolniczej w Purpan ko\u0142o Tuluzy. Na wiosn\u0119 1942 roku, z przewodnikiem i w grupie innych uciekinier\u00f3w, w kt\u00f3rej byli m.in. polscy lotnicy zestrzeleni nad Niemcami, przeszli\u015bmy Pireneje i dostali\u015bmy si\u0119 do Barcelony, gdzie przy wsiadaniu do poci\u0105gu do Walencji zosta\u0142em aresztowany przez carabinieros. Po dw\u00f3ch miesi\u0105cach pobytu w wi\u0119zieniu Carcel Modelo zosta\u0142em odes\u0142any do obozu koncentracyjnego Miranda del Ebro[2]<\/strong><\/a>, sk\u0105d po dwu miesi\u0105cach zosta\u0142em wyreklamowany wraz z innymi, przez brytyjskiego charg\u00e9 d\u2019a ffaires. Po trzech tygodniach oczekiwania w Gibraltarze przyby\u0142em do Wielkiej Brytanii na kanadyjskim okr\u0119cie wojennym.<\/em><\/p>\n

\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Po przybyciu do Wielkiej Brytanii Kazimierz Rutczy\u0144ski zosta\u0142 przedstawiony kr\u00f3lowej El\u017cbiecie II jako jeden z pierwszych je\u0144c\u00f3w, kt\u00f3remu uda\u0142o si\u0119 uciec z niewoli do Wielkiej Brytanii.<\/p>\n

\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Przydzielony do s\u0142u\u017cby w Polskim Lotnictwie, zosta\u0142 oddelegowany na trzy miesi\u0105ce do radia BBC, gdzie opowiada\u0142 o swoich ucieczkach z oboz\u00f3w oraz o (istniej\u0105cym wbrew Konwencji Genewskiej) Mord Kommando w bagnach hanowerskich. Nast\u0119pnie Rutczy\u0144ski obj\u0105\u0142 funkcj\u0119 oficera propagandy w departamencie opieki Spo\u0142ecznej i Edukacji w Inspektoracie Polskich Si\u0142 Powietrznych.<\/p>\n

\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 W 1944 roku, po odbyciu aplikacji, zosta\u0142 mianowany s\u0119dzi\u0105 Morskiego S\u0105du Wojennego w Londynie. A po rozwi\u0105zaniu Polskiej Marynarki wojennej w Wielkiej Brytanii, pe\u0142ni\u0142 (do grudnia 1947 roku) obowi\u0105zki doradcy dow\u00f3dcy Wielkopolskiej Brygady. Jednocze\u015bnie wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142 z kilkoma czasopismami wydawanymi w Londynie. Do historii przeszed\u0142 jednak jako cz\u0142owiek, kt\u00f3ry mia\u0142 wielkie zami\u0142owanie do koni.<\/p>\n

Rutczy\u0144ski je\u017adzi\u0142 konno od najm\u0142odszych lat \u00a0i zna\u0142 si\u0119 na koniach doskonale.<\/p>\n

Nawet w czasie II wojny \u015bwiatowej, przebywaj\u0105c w Anglii, uczestniczy\u0142 w d\u017centelme\u0144skich wy\u015bcigach p\u0142askich i gonitwach z p\u0142otami. Tam te\u017c wyda\u0142 pierwsz\u0105 swoj\u0105 ksi\u0105\u017ck\u0119 Gentelmen, the Horse! <\/em>(Panowie, zdrowie konia!<\/em>).<\/p>\n

\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 W grudniu 1947 roku wyjecha\u0142 do Kanady i osiedli\u0142 si\u0119 w zrujnowanym rancho w Brytyjskiej Kolumbii (British Columbia), kt\u00f3re nazwa\u0142 \u201eFreedom Ranch\u201d (Rancho Wolno\u015bci). Tym samym rozpocz\u0105\u0142 okres wyt\u0119\u017conej pracy farmera. Po latach wspomina\u0142, \u017ce kiedy zaczyna\u0142 W rancho by\u0142o kilka narz\u0119dzi rolniczych w kiepskim stanie, cztery konie poci\u0105gowe, z tego dwa nieuje\u017cd\u017cone, a dwa ponosz\u0105ce przy ka\u017cdej okazji, dobra klacz wierzchowa i pi\u0119\u0107 sztuk byd\u0142a w r\u00f3\u017cnym wieku.\/\u2026\/ Jedynym dochodem by\u0142 ma\u0142y czek za \u015bmietank\u0119 z dojenia kr\u00f3w. Poniewa\u017c nie by\u0142o elektryczno\u015bci i lod\u00f3wki, przetrzymywali\u015bmy j\u0105 w konwi na powrozie w studni \/\u2026\/ nie b\u0119d\u0119 opisywa\u0142 przeciwno\u015bci, samozaparcia, pracy po\u00a0 kilkana\u015bcie godzin na dob\u0119 i wyrzecze\u0144 przez nast\u0119pne dwana\u015bcie lat. By\u0142o to przys\u0142owiowe porywanie si\u0119 z motyk\u0105 na s\u0142o\u0144ce. Jednak w ci\u0105gu tych lat gospodarowania na Freedom Ranch doprowadzi\u0142em rancho do dobrego stanu.<\/em><\/p>\n

\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Tam te\u017c zainicjowa\u0142 hodowl\u0119 koni pe\u0142nej krwi angielskiej. Po kilku latach hodowane przez niego rumaki znane by\u0142y ze \u015bwietnej klasy wy\u015bcigowej i zacz\u0119\u0142y ustanawia\u0107 rekordy na torach zawod\u00f3w hipicznych. Jego ko\u0144 \u201eMazur\u201d b\u0142ysn\u0105\u0142 nawet rekordem (nie pobitym przez 12 lat) na torze Assiniboia Downs w Winnipeg, dwuletnia klacz \u201eAmcan Cathy\u201d, ustanowi\u0142a rekord w Lasdowne (Vancouver), a ko\u0144 \u201eRafael\u201d w Longacres, w Seattle (w Stanach Zjednoczonych Ameryki). Z tego te\u017c powodu, w 1961 roku, Kazimierz Rutczy\u0144ski uznany zosta\u0142 za czo\u0142owego hodowc\u0119 koni pe\u0142nej krwi angielskiej w Brytyjskiej Kolumbii.<\/p>\n

\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 W zwi\u0105zku z odnawiaj\u0105c\u0105 si\u0119 kontuzj\u0105 wojenn\u0105, kt\u00f3ra spowodowa\u0142a d\u0142u\u017csze leczenie szpitalne, jak r\u00f3wnie\u017c z braku dostatecznych \u015brodk\u00f3w finansowych, w 1960 roku podj\u0105\u0142 te\u017c prac\u0119 zawodow\u0105 jako inspektor ds. socjalnych\u00a0 w Departamencie Opieki Spo\u0142ecznej w Salmon Arm. Jednak pracuj\u0105c w ministerstwie (do 1981 r.) nie zrezygnowa\u0142 z swojej pasji i kontynuowa\u0142 hodowl\u0119 koni oraz hodowl\u0119 rasowego byd\u0142a Murray Grey<\/em>.<\/p>\n

W 1976 roku przestawi\u0142 si\u0119 na prowadzenie hodowli koni czystej krwi arabskiej z planem wystawiania ich na wy\u015bcigach. Za\u0142o\u017cenie powiod\u0142o si\u0119, poniewa\u017c jego klacz \u201eSurma\u201d wygra\u0142a pierwszy w historii wy\u015bcig koni arabskich, zorganizowany w Kanadzie w 1981 roku. Osiem lat p\u00f3\u017aniej (w 1989 roku) uznano Kazimierza Rutczy\u0144skiego za czo\u0142owego w\u0142a\u015bciciela\u00a0 arabskich koni wy\u015bcigowych. Jego araby ustanowi\u0142y pi\u0119\u0107 rekord\u00f3w, a\u00a0 ko\u0144 \u201eEmir Tage El Faher\u201d zdoby\u0142 w roku 1982 nagrod\u0119 Wielkiego Championa w klasie ogier\u00f3w, na Provincial Interior Exhibition w Amstrong \u2013 zosta\u0142 on tak\u017ce zaprezentowany w czasie konferencji \u015awiatowej Organizacji Hodowc\u00f3w Koni Arabskich.<\/p>\n

Do ko\u0144ca \u017cycia nasz rodak zajmowa\u0142 si\u0119 hodowl\u0105 i trenowaniem swoich ulubionych koni. Zmar\u0142 w wieku 88 lat, w grudniu 2004 roku, w Salmon Arm. Przechodz\u0105c do historii jako cz\u0142owiek niezwyk\u0142y, kt\u00f3ry ca\u0142ym swoim \u017cyciem dowodzi\u0142, \u017ce \u201echcie\u0107 to m\u00f3c\u201d \u2013 Panowie i Panie \u201eZdrowie konia\u201d.<\/p>\n

Bibliografia:<\/strong><\/p>\n

    \n
  1. Ankieta biograficzna z Archiwum Institut de Recherches Biographiques w Pary\u017cu.<\/li>\n
  2. Rutczy\u0144ski K.: O koniu, <\/em> 1999.<\/li>\n
  3. Rutczy\u0144ski K.: Ko\u0144 w \u017cyciu i sztuce polskiej, <\/em>Pozna\u0144 1992.<\/li>\n
  4. A. Judycki, \u201ePanowie, Zdrowie Konia\u201d, [w]: \u201eG\u0142os Katolicki\u201d. Tygodnik polskiej emigracji, 28.02.1993, Nr 9 (1587), Rok XXXV, s. 9-11.<\/li>\n<\/ol>\n

    [1]<\/a> \u201eTaczanka\u201d \u2013 to resorowany zaprz\u0119g konny z ci\u0119\u017ckim karabinem maszynowym, wynaleziony przez ukrai\u0144skiego anarchist\u0119 i rewolucjonist\u0119 Nestora Machn\u0119.<\/p>\n

    [2]<\/a> W czasie\u00a0 II wojny \u015bwiatowej, w hiszpa\u0144skim mie\u015bcie Miranda del Ebro, zlokalizowany by\u0142 najd\u0142u\u017cej dzia\u0142aj\u0105cy (bo a\u017c do 1947 roku) frankistowski ob\u00f3z koncentracyjny. W obozie tym przetrzymywano osoby r\u00f3\u017cnej narodowo\u015bci (przedstawiciele innych ni\u017c hiszpa\u0144ska narodowo\u015bci stanowili 40% wszystkich wi\u0119\u017ani\u00f3w) – najliczniejsz\u0105 grup\u0119 stanowili Polacy.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

    Zbigniew A. Judycki, \u201ePanowie! Zdrowie Konia!\u201d \u2013 ciekawa opowie\u015b\u0107 o Kazimierzu Rutczy\u0144skim Jednym ze znanych przedstawicieli Polonii kraju klonowego li\u015bcia by\u0142 kielczanin Kazimierz Rutczy\u0144ski, prawnik z zawodu, z zami\u0142owania je\u017adziec i hodowca koni. Opieraj\u0105c si\u0119 na jego wspomnieniach, osobistych kontaktach oraz na prywatnej z nim korespondencji chcia\u0142bym przybli\u017cy\u0107 i uchroni\u0107 od zapomnienia ciekaw\u0105 sylwetk\u0119 […]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":3580,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_mi_skip_tracking":false,"footnotes":""},"categories":[114,93,98,92],"tags":[],"class_list":["post-3578","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci","category-artykuly","category-kultura","category-publikacje"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/dziedzictwopolonii.pl\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3578","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/dziedzictwopolonii.pl\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/dziedzictwopolonii.pl\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dziedzictwopolonii.pl\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dziedzictwopolonii.pl\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3578"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/dziedzictwopolonii.pl\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3578\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3581,"href":"https:\/\/dziedzictwopolonii.pl\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3578\/revisions\/3581"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dziedzictwopolonii.pl\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3580"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/dziedzictwopolonii.pl\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3578"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/dziedzictwopolonii.pl\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3578"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/dziedzictwopolonii.pl\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3578"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}